ใส่ความเห็น

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลือกซื้ออย่างเข้าใจ


จากกระแสบริโภคนิยมในปัจจุบันส่งผลให้สภาพความเป็นอยู่ของคนในสังคมมีวิถีชีวิตที่เปลี่ยนไป การสร้างสุขภาพที่ดีโดยการเลือกกินอาหารที่ดีมีประโยชน์ หรือการออกกำลังกายอย่างเหมาะสมได้ถูกมองข้ามและละเลยไป ด้วยเหตุนี้ การสร้างสุขภาพที่ดีด้วยวิธีง่าย ๆ จึงเข้ามามีบทบาทมากยิ่งขึ้น ซึ่งตัวอย่างที่เห็นได้ชัดเจน คือ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ที่ใช้กลยุทธ์การส่งเสริมการตลาดโดยเน้นให้คนหันมาบริโภคเพื่อดูแลสุขภาพกันมากขึ้น ด้วยเหตุนี้คนส่วนใหญ่จึงให้ความสำคัญกับการบริโภคผลิตภัณฑ์เสริมอาหารมากกว่าการดูแลสุขภาพด้วยวิธีที่ถูกต้อง

ความหมายของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ( Dietary Supplement ) ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข ( ฉบับที่ 293 ) พ.ศ. 2548 เรื่องผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ได้ให้ความหมายไว้ว่า หมายถึงผลิตภัณฑ์ที่ใช้รับประทานนอกเหนือจากการรับประทานอาหารตามปกติ ซึ่งมีสารอาหารหรือสารอื่นเป็นองค์ประกอบ อยู่ในรูปแบบเม็ด แคปซูล ผง เกล็ด ของเหลวหรือลักษณะอื่น ซึ่งมิใช่รูปแบบอาหารตามปกติ ( Conventional foods ) สำหรับผู้บริโภคที่คาดหวังประโยชน์ทางด้านส่งเสริมสุขภาพ

การควบคุมผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร2.1 การขออนุญาตผลิต จำหน่าย หรือนำเข้าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารตามประกาศกระทรวงฯ ฉบับที่ 293 ได้กำหนดให้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเป็นอาหารที่กำหนดคุณภาพหรือมาตรฐาน และฉลากต้องได้รับอนุญาตก่อนนำไปใช้ซึ่งการขออนุญาตฉลากต้องดำเนินการ ดังนี้ ยื่นจดทะเบียนอาหาร สำหรับผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่ผลิตเพื่อจำหน่ายในการส่งออก ยื่นขออนุญาตใช้ฉลาก สำหรับผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่มีส่วนประกอบที่สำคัญ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ต้องมีคุณภาพหรือมาตรฐานตามประกาศกระทรวงฯ ฉบับที่293 กำหนดไว้

ดังนั้น ผู้ประสงค์ผลิตหรือนำเข้าผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเพื่อจำหน่ายตามร้านค้า หรือจำหน่ายในลักษณะการขายตรงนั้น ต้องมาขออนุญาตต่อ อย.ก่อน เมื่อเจ้าหน้าที่ตรวจสอบว่าผลิตภัณฑ์มีความปลอดภัยต่อการบริโภคตลอดจนมีการแสดงฉลากที่ถูกต้องตรงกับความเป็นจริงจึงจะอนุญาตให้จำหน่ายได้

โดยการแสดงฉลากของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่จำหน่ายต่อผู้บริโภค ต้องมีข้อความเป็นภาษาไทย แต่จะมีภาษาต่างประเทศด้วยก็ได้ และต้องมีข้อความแสดงรายละเอียดที่สำคัญ เช่น

ชื่ออาหาร โดยมีคำว่า “ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร”
 เลขสารบบอาหารภายใต้เครื่องหมาย อย.
 ชื่อและที่ตั้งของผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า
 ปริมาณของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่บรรจุ
 ชื่อและปริมาณของส่วนประกอบสำคัญของผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และส่วนประกอบที่มีการกล่าวอ้างสรรพคุณ คุณประโยชน์ ในฉลากของผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร
 คำแนะนำในการใช้
 คำแนะนำในการเก็บรักษา (ถ้ามี)
 ที่สำคัญที่สุด วันเดือนและปีที่หมดอายุการบริโภค
 นอกจากนั้น ต้องมีการแสดงรายละเอียดข้อความ “ใช้วัตถุกันเสีย”, “เจือสีธรรมชาติ”หรือ “แต่งกลิ่นธรรมชาติ” ถ้ามีการใช้
 คำเตือนการบริโภคผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร

2.2 การโฆษณาการโฆษณา สรรพคุณ คุณประโยชน์ คุณภาพของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเพื่อประโยชน์ทางการค้า ผ่านทางโทรทัศน์ วิทยุ วารสาร แผ่นพับ หรือด้วยวิธีขายตรง ผ่านสื่อเผยแพร่ต่าง ๆ อาทิ คู่มือสินค้า เอกสารประกอบการขาย อินเตอร์เน็ต ฯลฯ ถ้าเผยแพร่เฉพาะท้องถิ่นหรือจังหวัด สามารถยื่นขออนุญาตได้ที่สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนั้น ๆ แต่หากเผยแพร่ทั่วประเทศจำเป็นต้องขออนุญาตต่อสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาอีกครั้งก่อนจึงจะเผยแพร่ได้

ปัญหาที่พบ การขายตรง ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารส่วนใหญ่มักพบในรูปแบบการโฆษณาขายตรง โดยทำการโฆษณาสรรพคุณของผลิตภัณฑ์ในลักษณะหลอกลวง เพื่อทำให้ผู้บริโภคเข้าใจว่าการรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารนั้นทำให้สุขภาพร่างกายดีขึ้นได้ หรือทำการโฆษณาโดยกล่าวอ้างคุณค่าทางโภชนาการเพียงเพื่อส่งเสริมการขาย โฆษณาผลิตภัณฑ์เสริมอาหารโดยไม่ขออนุญาต ซึ่งทำการโฆษณาสรรพคุณหรือคุณประโยชน์ของผลิตภัณฑ์ผ่านสื่อต่าง ๆ โดยยังไม่ได้รับอนุญาตตามพระราชบัญญัติอาหารพ.ศ. 2522 การโฆษณาโอ้อวดเกินจริง เนื่องจากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารส่วนใหญ่จะมีรูปแบบและส่วนผสมที่ใกล้เคียงกับผลิตภัณฑ์ยา ทำให้ผู้บริโภคอาจเกิดความสับสน ด้วยเหตุนี้เอง ผู้ประกอบการบางรายใช้เป็นจุดขาย แสดงคุณสมบัติในทางยาว่าช่วยรักษาโรคต่าง ๆ ได้หรือใช้โฆษณาเป็นอาหารที่สามารถควบคุมน้ำหนักได้ ทำให้ผู้บริโภคบางคนหลงเชื่อ และซื้อมาบริโภคเป็นจำนวนมาก

 

บทลงโทษ ผู้ใดโฆษณาคุณประโยชน์ คุณภาพ หรือสรรพคุณของอาหารอันเป็นเท็จ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 3 ปี หรือปรับไม่เกิน 30,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ-3-…/4 ผู้ใดประสงค์จะโฆษณาคุณประโยชน์ คุณภาพ หรือสรรพคุณของอาหารทางสื่อเผยแพร่ต่าง ๆ อาทิ โทรทัศน์ วิทยุ สิ่งพิมพ์ ฯลฯ หรือด้วยวิธีอื่นใดเพื่อประโยชน์ทางการค้า ต้องนำเสียง ภาพ หรือข้อความที่โฆษณานั้นให้ผู้อนุญาตตรวจพิจารณาก่อน เมื่อได้รับอนุญาตแล้วจึงจะโฆษณาได้ หากฝ่าฝืนต้องระวางโทษปรับไม่เกิน 5,000 บาท เพื่อพิทักษ์ประโยชน์และความปลอดภัยของผู้บริโภค ให้ผู้อนุญาตมีอำนาจสั่งเป็นหนังสืออย่างใดอย่างหนึ่ง โดยให้ผู้โฆษณาปฏิบัติ ดังนี้- ระงับการโฆษณาที่ไม่ได้รับอนุญาต- ระงับการโฆษณาที่คณะกรรมการเห็นว่าไม่มีคุณประโยชน์ คุณภาพ หรือสรรพคุณตามที่โฆษณาหากฝ่าฝืนคำสั่งของผู้อนุญาต ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 2 ปี หรือปรับไม่เกิน 20,000บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และให้ปรับเป็นรายวันอีกวันละไม่น้อยกว่า 500 บาท แต่ไม่เกิน1,000 บาท ตลอดเวลาที่ไม่ปฏิบัติตามคำสั่งดังกล่าว

ข้อแนะนำการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์เสริมอาหารอย่างรู้เท่าทัน ผู้บริโภคควรจำไว้เสมอว่า ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเป็นเพียงผลิตภัณฑ์ที่ใช้รับประทานนอกเหนือจากการรับประทานอาหารปกติ ถึงแม้ว่ารูปลักษณ์ของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารจะใกล้เคียงกับผลิตภัณฑ์ยา แต่ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ยา ดังนั้น จึงไม่สามารถรักษาหรือบรรเทาโรคใด ๆ ได้ ดูเลขสารบบอาหาร ซึ่งผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่ได้รับเลขสารบบอาหารภายใต้เครื่องหมาย อย. แสดงให้เห็นว่า ผลิตภัณฑ์ดังกล่าวมีสถานที่ผลิต ทั้งผู้ผลิตภายในประเทศและต่างประเทศมีหลักเกณฑ์วิธีการผลิตที่ดี และสูตรส่วนประกอบที่ใช้ในการผลิตนั้นมีความปลอดภัย อย่างไรก็ตามก่อนตัดสินใจซื้อ นอกจากดูเลขสารบบอาหารบนผลิตภัณฑ์แล้วควรสังเกตข้อมูลบนฉลากอาหาร โดยเฉพาะวันเดือนปีที่หมดอายุ และควรทำการเปรียบเทียบข้อมูลโฆษณาที่ได้รับกับฉลากที่แสดงข้อมูลของผลิตภัณฑ์ ถ้าไม่ตรงกันหรือแสดงสรรพคุณนอกเหนือจากฉลาก ควรหลีกเลี่ยง

ข้อแนะนำสำหรับการสร้างสุขภาพที่ดีให้แก่ร่างกายและจิตใจตามหลักการแพทย์นั้น ร่างกายจะแข็งแรงได้สามารถปฏิบัติด้วยวิธีง่าย ๆ เช่น รับประทานอาหารหลัก ให้ครบ 5 หมู่ การลดความอ้วนสามารถทำได้ด้วยการเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสม และในปริมาณที่พอเหมาะ รวมถึงควรรับประทานอาหารให้เป็นเวลา อย่ารับประทานจุบจิบ หลีกเลี่ยงการรับประทานอาหารที่ซ้ำซาก จำเจ เพราะอาจได้รับสารอาหารในปริมาณที่ไม่เพียงพอ และอาจก่อให้เกิดการสะสมของสารพิษในอาหารที่รับประทานเข้าไปได้ ควรหลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่ การดื่มเครื่องดื่มที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ รวมถึงหลีกเลี่ยงสารเสพติดทุกชนิด ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ อย่างน้อยวันละ 8 ชั่วโมง ทำจิตใจให้สดชื่น แจ่มใส เบิกบาน หรือนั่งสมาธิเพื่อช่วยให้จิตใจสงบ เมื่อมีอาการเจ็บป่วย ควรพบแพทย์ถ้าผู้บริโภคสามารถปฏิบัติตามข้อแนะนำข้างต้นก็จะสามารถช่วยสร้างสุขภาพที่ดีให้กับร่างกายและจิตใจได้อย่างง่ายดาย โดยไม่ต้องบริโภคผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร

บทความจาก : อย.
เลือกชมผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ต่างๆ ที่ผ่านการรับรองมาตรฐานแล้ว

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: